Over ons

In 2022 is het honderd jaar geleden dat de Vlaamse Toeristenbond (nu vtbKultuur) werd opgericht. Om dit eeuwfeest in de kijker te zetten, hebben het ADVN en vtbKultuur de handen in elkaar geslagen om een tentoonstelling en publicatie te verzorgen.

Wie grasduint in het archief, ziet al snel het belang van de VTB voor cultuur en toerisme de afgelopen 100 jaar in Vlaanderen. Deze vereniging was een sleutelspeler in de ontwikkeling van toerisme in Vlaanderen en in het bijzonder het cultuurtoerisme. Via haar uitgebreid netwerk bood de VTB honderdduizenden mensen de mogelijkheid om deel te nemen aan verschillende toeristische activiteiten, waaronder de iconische bondsreizen.

VTB hielp niet enkel mee aan de uitbouw van de toeristische infrastructuur in Vlaanderen, maar droeg ook bij tot de transformatie van de Vlaamse burger in een (cultuur)toerist. VTB heeft hierdoor een vrijwel unieke positie in de geschiedenis van het toerisme in Vlaanderen.

Vandaag is vtbKultuur een sociaal-culturele vereniging die mensen en cultuur dichter bij elkaar brengt. Ongeveer 145 vrijwilligersgroepen verspreid over Vlaanderen en Brussel organiseren hiervoor allerlei culturele activiteiten. Meer weten over vtbKultuur? Check www.vtbKultuur.be. Het eeuwfeest van de vereniging wordt in 2022 uitgebreid gevierd met een feestelijk programma.

Met deze website willen we het onderzoek dat naar aanleiding van het eeuwfeest wordt gevoerd, delen met een breed publiek. Het is een ‘in de steigers’-blik en wil daarmee een dialoog openen met geïnteresseerden over het gevoerde onderzoek

De Archiefmijn

Twee verdiepingen recht onder mijn kantoortje in het ADVN bevindt zich een schat aan informatie, verhalen, en materiaal. Bijna dagelijks onderneem ik dan ook de tocht naar beneden – de diepte in – om uiteindelijk tot mijn bestemming te komen: de ruimte waar het archief van vtbKultuur (de voormalige Vlaamse Toeristenbond (VTB)) is gehuisvest. Het is een wonderlijke tocht, want telkens ik de dieperik van het archief induik, kom ik uiteindelijk weer (na de nodige inspanning en moeite) met een lading nieuwe archiefedelstenen naar boven.

Het archief vormt immers een unieke schakel in de ADVN-collectie: het is niet alleen een van de grootste collecties van de instelling (meer dan 1000 archiefdozen!), het is ook één van de meest diverse collecties, gaande van kiekjes genomen tijdens de ontelbaar vele georganiseerde reizen, over materiële restanten zoals overgeleverde wandelborden en fietsvlagjes, tot de documenten die de ins and outs van de vereniging doorheen de eeuw prijsgeven.

In deze sectie wil ik met u de rijkdom van het archief verder onderzoeken en presenteren. We zullen dieper ingaan op markante gebeurtenissen, figuren, of relevante concepten die verband houden met het honderdjarig bestaan van vtbKultuur, en breder gezien de geschiedenis van toerisme in Vlaanderen. Het onderzoek dat hier gepresenteerd wordt, kent haar veruitwendiging in verschillende velden, gaande van de voorziene publicatie(s), over de tentoonstelling, tot kleinere initiatieven of acties. Ik nodig echter iedereen uit om mee te graven in het archief van deze markante vereniging: het is naar mijn gevoel immers een aderlating om het enorme archief enkel over te laten aan de grillen van een enkele onderzoeker.

Aarzel dus niet om te reageren indien u zelf interesse heeft om de archiefmijn in te duiken! U kan ook altijd een reactie achterlaten, en voor vragen, opmerkingen, of suggesties kunt u ons ook altijd contacteren!

Klik op de relevante link hieronder om alle berichten uit deze sectie te lezen:

VTBeeld

De rijkdom van het VTB-archief beperkt zich niet tot geschreven documenten, briefwisseling, bestuursvergaderingen, etc. Er is ook een enorm diverse schat aan audiovisueel materiaal aanwezig. Op zich moet dat niet verwonderen: (Cultuur)toerisme is immers in de eerste plaats een lichamelijke ervaring: je ziet, voelt, ruikt, proeft en hoort de omgeving die je bezoekt.

In deze sectie willen we voornamelijk markante beelden uit de lange geschiedenis van de vereniging in de schijnwerper plaatsen. De verscheidenheid hierin is groot: het kunnen opvallende beelden zijn van acties of evenementen, kiekjes genomen tijdens de ontelbaar vele (bonds)reizen, of zelfs beeldmateriaal dat de tand des tijds heeft doorstaan. Er zal ook altijd een klein tekstje informatie voorzien worden, zodat je het beeld in haar bredere geschiedenis kunt plaatsen.

Heb je zelf nog opvallend audiovisueel materiaal? Aarzel dan niet om ons te contacteren!  

Klik op de relevante link hieronder om naar de berichten uit deze sectie te gaan:

De Kleine Herontdekker

“Kleine ontdekkingen doen op elk gebied”. Met die woorden vatte de allereerste voorzitter van de VTB, de Nederlander Chris de Does, in het eerste nummer van De Toerist perfect het mantra van de vereniging samen.

Van bij haar aanvang wilde de VTB immers meer zijn dan alleen een toeristische organisatie: ze wilde de ontdekkingszucht van de Vlaamse bevolking op zoveel mogelijk terreinen aanwakkeren. Reizen waren daar natuurlijk een onderdeel van, maar de vereniging deed veel meer: ze informeerde, ze plaatste wegbewijzeringen, ze publiceerde ontelbaar veel over ‘onontdekte’ dingen (gaande van opmerkelijke plaatsen en gebouwen tot lokale fauna en flora), ze organiseerde avonden, lezingen, filmvoorstellingen, ze droeg bij tot de oprichting van musea, monumenten en de bescherming van natuurgebieden. Kortom: ze was én is alomtegenwoordig.

Die alomtegenwoordigheid heeft vanzelfsprekend haar sporen achtergelaten in het cultuurtoeristisch landschap van Vlaanderen. In deze sectie wil ik met u bepaalde van die schatten ‘herontdekken’: we trekken met fiets, trein, of te voet het Vlaamse landschap in, op zoek naar oude restanten van de vereniging, of om bepaalde activiteiten of tracés te herontdekken en te zien hoe ze doorheen de geschiedenis zijn geëvolueerd of verdwenen. We willen hier vooral illustreren hoe belangrijk de vereniging was (en is) in de laatste honderd jaar, en hoe haar motief om van de Vlaamse bevolking ‘kleine ontdekkers’ te maken nog steeds leeft, en van cruciaal belang is. Aarzel dus zeker niet om zelf ook nog eens op (her)ontdekking te gaan of om ons te contacteren als je zelf nog weet hebt van vergeten schatten!

Klik op de relevante link hieronder om naar de berichten uit deze sectie te gaan: